Rol farkı: kim riski taşıyor?
Ayrımın özü tek soruda: bu turu kim kurdu ve boş kalan koltuğun parasını kim ödüyor?
Tur operatörü uçağı, oteli ve aracı önceden bağlar; satılmasa da o maliyet doğar. Acente ise operatörün ürününü satar, satamadığında maliyet doğmaz — komisyon kazanamaz, o kadar.
Aynı şirket her iki işi de yapabilir. Kendi paket turunu düzenleyip satan bir A grubu acente, o tur için operatördür; başka bir operatörün turunu sattığında acentedir.
Sorumluluk farkı
Paket turda müşteriye karşı asıl sorumlu, turu düzenleyen taraftır. Otel beklenenden kötü çıktığında ya da program uygulanmadığında muhatap düzenleyicidir.
Satan acentenin sorumluluğu ise doğru bilgilendirme ve sözleşme düzenidir. Ön bilgilendirme yapılmamışsa ya da sözleşme iletilmemişse, satan taraf da sorumluluk altına girer.
Muhasebe farkı — en çok karıştırılan yer
İki rol, ciroyu farklı gösterir ve bu fark raporları baştan bozar:
- Operatör olarak sattığınızda ciro **tur bedelinin tamamıdır**; otel, ulaşım ve rehber maliyetleriniz gider olarak karşısına yazılır.
- Acente olarak sattığınızda ciroya yazılacak olan **komisyonunuzdur**; tur bedelinin tamamı sizin geliriniz değildir.
- İkisi aynı raporda toplanırsa ciro şişer, kâr marjı anlamsızlaşır.
Yazılım tarafında karşılığı
Bir acente yazılımının bu iki rolü ayırt edebilmesi gerekir. Kendi düzenlediğiniz turda sefer, kontenjan, maliyet ve doluluk takibi gerekir; başkasının turunu satarken ihtiyacınız olan şey komisyon ve cari hesap takibidir.
Tek bir "satış" kalemi üzerinden yürüyen sistemler, ikisini ayıramadığı için sezon sonunda gerçek kârı göstermez.